Το νομικό πλαίσιο με απλά λόγια
Η βασική νομοθεσία για την ασφάλεια των ανελκυστήρων είναι η ΚΥΑ Φ.Α/9.2/Οικ.28425/1245 (ΦΕΚ 2604/Β/2008). Ορίζει τρία πράγματα: ότι κάθε ανελκυστήρας ελέγχεται από διαπιστευμένο φορέα και παίρνει πιστοποιητικό, ότι ο έλεγχος επαναλαμβάνεται περιοδικά, και ότι ο ανελκυστήρας καταχωρίζεται στον οικείο δήμο. Από το 2025 προστέθηκε η υποχρεωτική απογραφή στο ψηφιακό Μητρώο Ανελκυστήρων.
Αρχικός και περιοδικός έλεγχος
Ο αρχικός έλεγχος γίνεται μία φορά, μετά την εγκατάσταση ενός νέου ανελκυστήρα, πριν από την παράδοσή του σε χρήση. Ο περιοδικός έλεγχος αφορά κάθε ανελκυστήρα που ήδη λειτουργεί και επαναλαμβάνεται από ένα έως έξι έτη, ανάλογα με τη χρήση του κτιρίου και τον αριθμό των στάσεων. Ενδεικτικά:
- Πολυκατοικίες: κάθε έξι έτη για ανελκυστήρες έως έξι στάσεις, κάθε πέντε έτη για περισσότερες.
- Επαγγελματικά κτίρια και μικρά ξενοδοχεία: συχνότερα, συνήθως ανά τρία έως τέσσερα έτη.
- Κτίρια δημόσιας χρήσης, νοσοκομεία, μεγάλα ξενοδοχεία, σταθμοί: κάθε χρόνο.
Την ακριβή ημερομηνία του επόμενου ελέγχου την αναγράφει το πιστοποιητικό. Αν δεν το βρίσκετε, ρωτήστε τον συντηρητή σας ή εμάς.
Τι ελέγχει ο φορέας
Ο επιθεωρητής του φορέα ελέγχου εξετάζει, μεταξύ άλλων, τις κλειδαριές και τις επαφές των πορτών, τα συστήματα ασφαλείας (αρπάγη, ρυθμιστή ταχύτητας, προσκρουστήρες), τα συρματόσχοινα ή το υδραυλικό σύστημα, τον φωτισμό και τον συναγερμό του θαλάμου, τον εξαερισμό, την ισοστάθμιση στους ορόφους, το μηχανοστάσιο και τον ηλεκτρικό πίνακα. Καταγράφει τις ελλείψεις σε έκθεση και, εφόσον ο ανελκυστήρας πληροί τις απαιτήσεις, εκδίδει το πιστοποιητικό.
Τι σημαίνει αυτό για ένα παλιό ασανσέρ
Ανελκυστήρες που εγκαταστάθηκαν πριν από το 1999, όταν εφαρμόστηκε η ευρωπαϊκή οδηγία για τους ανελκυστήρες, συχνά δεν διαθέτουν στοιχεία που σήμερα θεωρούνται βασικά: εσωτερική πόρτα ή φωτοκουρτίνα, ενδοεπικοινωνία, φωτισμό ασφαλείας, σύγχρονο πίνακα. Ο εκσυγχρονισμός φέρνει τον ανελκυστήρα στο επίπεδο που απαιτεί ο έλεγχος, συνήθως με στοχευμένες αντικαταστάσεις και όχι με πλήρη αλλαγή. Η νομοθεσία προβλέπει εξαιρέσεις για τεχνικά ανέφικτες παρεμβάσεις σε παλιές εγκαταστάσεις· ο συντηρητής σας θα σας πει τι ισχύει για τη δική σας.
Μητρώο ανελκυστήρων και προθεσμίες
Η απογραφή στο ψηφιακό Μητρώο Ανελκυστήρων ξεκίνησε στις 31 Ιουλίου 2025 και η προθεσμία παρατάθηκε έως τις 30 Ιουνίου 2026. Η διαδικασία γίνεται στο gov.gr από τον ιδιοκτήτη, τον διαχειριστή, τον νόμιμο εκπρόσωπο ή τον υπεύθυνο συντηρητή, διαρκεί λίγα λεπτά και είναι δωρεάν. Η απογραφή δεν αντικαθιστά την πιστοποίηση: ένας απογεγραμμένος ανελκυστήρας χωρίς πιστοποιητικό σε ισχύ εξακολουθεί να είναι παράνομος.
Ποιος είναι υπεύθυνος
Ο ιδιοκτήτης ή ο διαχειριστής της πολυκατοικίας. Ο συντηρητής εκτελεί τη συντήρηση και τις εργασίες αποκατάστασης, ενημερώνει για τις προθεσμίες και μπορεί να αναλάβει τη διαδικασία με τον φορέα ελέγχου, όπως κάνουμε στην Plexidas για τους πελάτες μας. Η ευθύνη όμως, και το πρόστιμο, μένουν στη διαχείριση.